De broers Jan en Frans Zeinstra en hun ‘bijna-broer’ Simon telen tomaten in het Friese Berlikum (oftewel Berltsum in het Fries), op de respectabele omvang van 24 hectare. Op de helft daarvan staat sinds begin dit jaar een van onze recente succesrassen: Marinice. Jan vertelt over die keuze en de ervaringen van het afgelopen jaar.
Jan begint: ‘We zijn nu aan de laatste oogstronde bezig. Marinice is voor ons op 15 november vorig jaar gezaaid en we hebben op 14 januari geplant. Marinice is geen heel snel ras en hier in het Noorden zijn alle gewassen een beetje trager. Wij konden dan ook pas in week 17 knippen. We kunnen zo lang doorgaan met telen, omdat Marinice de extreem hete zomer geweldig doorgekomen is. Daarnaast planten wij in de ene kas net iets later dan in de andere. Op die manier kunnen wij met dezelfde groep mensen veel meer werk doen. We hebben een hekel aan stress en als je 24 hectare hebt, betekent dat dat je alles goed moet organiseren.’
Van middel naar grof
Jan legt uit: ‘Vorig jaar gaf onze afnemer aan dat hij over wilde op grof tros. Daarop hebben wij verschillende rassen bekeken, waaronder Marinice. Dat was precies in de periode van die hittegolven van 2019 en toen zagen we dat Marinice daar heel goed mee om ging. Qua smaak, zetting, groei en trosprestaties leek Marinice het perfecte ras voor ons.’
Jan gaat verder: ‘Marinice heeft het ook helemaal waargemaakt. Qua productie komen we op 67 factureerbare kilo’s per vierkante meters en dat is uitstekend. Er is altijd wel wat uitval, bijvoorbeeld door een enkele bonkvrucht of een afgescheurde tros. Maar Marinice doet het perfect in de handel en dat is bij andere rassen wel anders! Wij hebben nooit klachten over Marinice en dat zegt al genoeg.’
Van middel naar grof
Jan gaat verder: “Wij telen sinds een jaar of 3 helemaal op absolute vochtigheid. Daarbij blijkt dat Marinice wel ongeveer 0,7 graden warmer geteeld moet worden dan andere rassen in dit segment. Maar een teeltstrategie waarbij de AV leidend is, werkt heel relaxed. We sturen helemaal op de getallen. Is de AV te hoog? Dan is de plant te warm en moet de temperatuur omlaag of gaan de ramen een stukje open. De meeste telers vertrouwen op hun visuele analyse, wij helemaal op het getal van de AV. Natuurlijk checken we dat wel in de kas, maar het blijkt áltijd te kloppen.’
‘De AV zegt iets over het aantal gram water per kilo lucht. Hoe warmer de kas, hoe meer vocht. Zo kijk ik in de ochtend even hoe het ervoor staat in de sluiting van de nacht naar de dag en kan dan heel makkelijk de instellingen aanpassen als dat nodig is.’
Kanonskogels
Qua arbeid is Marinice Jan erg meegevallen: ‘We hadden wel wat meer arbeid verwacht. Het enige is dat het zakken zwaarder was: het lijkt wel of er kanonskogels aan de planten hangen! De tomaten ogen niet heel groot, maart hebben een heel hoog soortelijk gewicht. Marinice is loeizwaar, met wel 160 gram in de winter en 170 tot 180 in de zomer.’
Over de trossen vertelt Jan: ‘In principe snoeien we alles op 5 en proberen de bonken daarmee te vermijden. Het is ook wel voorgekomen dat een plant er even wat zwakker voorstond, dan kozen we voor een tros van 3 of 4 tomaten. Marinice is heel goed in zelfregulering en dat toont hij in de tros.’
Schilderijtjes
‘De trossen zijn prachtig en heel uniform. Het zijn net schilderijtjes in de dozen, zo mooi! Marinice glimt je tegemoet. Marinice levert echt tomaten van topkwaliteit, zonder scheuren – wat je bij andere rassen wel veel ziet. Bij ons worden er nooit tomaten uit de handel genomen.’
Hoge eisen
Jan besluit: ‘De prestaties qua houdbaarheid van Marinice zijn fantastisch. Ik hoorde laatst zelfs dat Marinice er na 18 dagen nog bijna zo goed bij ligt als net na oogsten. En dat komt goed uit, want wij leveren aan Duitse en Zweedse afnemers, die hele hoge eisen stellen. En dat lukt met Marinice!’