Onze herfsttomaten-teelttips van week 50

Weer en algemene informatie
Grote hoeveelheden neerslag en relatief warme temperaturen domineerden de afgelopen weken het weerbeeld. Hierdoor is het vocht in de kassen significant toegenomen en is de watergift laag. De hoeveelheid instraling is zeer beperkt: van nog geen 100 joule tot maximaal 200 joule. De komende twee weken blijven de temperaturen stabiel tussen de 5 tot 10°C overdag en de 4 tot 6°C in de nacht. Vanaf woensdag worden er weer grotere hoeveelheden neerslag verwacht. Dit weerbeeld zal, volgens de voorspellingen, aanhouden tot en met kerst. Bij ons is ter ore gekomen dat er regelmatig handelaren bij bedrijven langskomen om tomaten te kopen. Wees ook richting het eind van de teelt alert op de hygiëne binnen uw bedrijf. Ook al klinken de geboden prijzen aantrekkelijk, het kan het u op termijn juist geld kosten. De vervoersmiddelen en kratten van deze handelaren kunnen namelijk in aanraking zijn geweest met tomaten uit de reguliere doorteelten. Het risico op verspreiding van Pepino en ToBRFV-virussen ligt hierbij op de loer en dit kan schade toebrengen aan uw huidige én toekomstige teelten. Weer binnen uw bedrijf dan ook al het materiaal dat op een ander bedrijf gebruikt kan zijn en desinfecteer zaken waar nodig.

Teelt
De tweede, en soms al de derde tros, is geoogst bij de plantingen van begin september. Bij de plantingen van de tweede week september is de eerste tros, en deels al de tweede tros, geoogst. Dit is ook nodig om de laatste trossen voldoende te laten uitdikken. Daarnaast zijn de prijzen ruim boven de twee euro, wat het zeer aantrekkelijk maakt om volop te oogsten. Het blijft altijd de vraag wat de prijzen in januari zullen doen als de belichte teelten in productie komen. Bij de vroege planters wordt de eerste kleur in de vierde tros al zichtbaar. De kwaliteit van de trossen die nu geoogst worden, is uitstekend. De vruchten hebben forse gewichten, de doorkleuring is gelijkmatig en de kronen zijn sterk. De kwaliteit is daarmee een stuk beter dan vorig jaar. Vanuit meerdere telers vernemen wij dat de etmalen zeker 0,5 tot 1°C hoger liggen in hun teelten dan vorig jaar. Er is voldoende buis om activiteit te maken in deze vochtige teeltomstandigheden; hierdoor zijn de gewassen vitaler. Gewasveroudering is beperkt en bevindt zich momenteel ruim onder de te oogsten tros. Speedella staat bekend om haar sterke gewas in lastige omstandigheden; dit maakt het ras uitermate geschikt voor de herfstteelt. Boven in het gewas komt wat magnesiumgebrek voor. Dit werd met name zichtbaar na de koude temperaturen van een aantal weken geleden. Daarnaast is magnesiumgebrek duidelijk zichtbaar in koudere hoeken van de kas waar minder gewasactiviteit is geweest, zoals tegen koude gevels aan. Het afrijpen zal in sommige teelten niet lang meer duren. Begin op zijn vroegst met afrijpen wanneer de een na laatste tros aan het kleuren is en er maximaal twee trossen aan de plant hangen. De laatste tros zal op veel plekken nog wat moeten uitdikken voordat er gekozen wordt om te starten met rijp maken. Bij trossen waar men op zeven vruchten heeft gesnoeid, kan de laatste vrucht wat achterblijven. Niet alle trossen zullen een perfecte eindvrucht hebben wanneer deze geoogst moeten worden om de kwaliteit te waarborgen. Het slechte weer van de afgelopen weken heeft hier invloed op gehad.

Klimaat
Zoals eerder gemeld liggen de etmalen iets hoger dan afgelopen jaar. De energieprijzen zijn gestabiliseerd en in de meeste gevallen kan de geplande teeltstrategie uitgevoerd worden. Gebruik voldoende minimumbuis om activiteit te maken en de temperatuur rustig te laten opkomen in de ochtend. Zorg ervoor dat de vruchten tijdig op temperatuur komen. Koude vruchten, in combinatie met felle zonnestraling op een heldere ochtend, kan resulteren in vruchtwandverbranding. Houd het scherm in deze situatie wat langer dicht met een kier, totdat de vruchten opgewarmd zijn. De plantbelasting is flink aan het afnemen. Wanneer de laatste tros aan het zwellen is en de einddatum van de teelt in zicht komt, kan de temperatuur omhoog. Wanneer het afrijpen is gestart, zijn temperaturen van 18,5°C aan te raden. Het afrijpen duurt gemiddeld 17 tot 21 dagen. Hoe lager de temperatuur tijdens dit proces is, hoe langer de teelt zal duren. Wanneer de einddatum wat verder weg is, kan hier nog even mee gewacht worden. Fors stoken in lichtarme omstandigheden verzwakt de planten in zulke gevallen. Waar mogelijk is het aan te raden om de groeibuis te gebruiken in de nanacht en de ochtenduren. Afhankelijk van de einddatum is het goed te streven naar een warmere nachttemperatuur van minstens 14,5°C.

Watergift
De watergift is sterk afhankelijk van de duur van de teelt, de etmalen en het substraat. Wanneer men start met het verhogen van de temperatuur zal er meer gegoten moeten worden op de dag. Dit kan met meerdere kleinere beurten per dag. Teelten met een einddatum in de tweede helft van januari doen er goed aan de temperaturen lager te houden en dus ook minder te gieten. De mat-EC zit in veel teelten tussen de 4,3 en de 6,0. Dit zijn goede waardes voor de teeltfase waarin we zitten. Houd de wortels gezond en verhoog de drainhoeveelheden niet. Tegen het eind van de teelt moet het substraat geleidelijk droger worden als generatieve actie. Perliet is een wezenlijk ander substraat dan steenwol en vereist dan ook een andere sturing. In teelten met perliet ligt over het algemeen de mat-EC hoger en is de mat vochtiger. Probeer ook hier de drain, ondanks de hoge EC, niet te verhogen. Een te nat substraat verzwakt de wortels en dit gaat ten koste van de productie in de eindfase van de teelt.

Gewasbescherming
De plaagdruk is laag op veel bedrijven. Met het opstoken van de temperatuur zal de witte vlieg wat toenemen. Eventueel bestrijden voordat het een groot probleem wordt, voorkomt vuile vruchten. Tuta en rups komen in kleine getalen voor en vormen in veel gevallen slechts een beperkt risico.