Teelttip Herfsttomaten | week 50 - 2021

Nu de eerste en zelfs op sommige bedrijven de tweede en derde tros (eind aug /begin sept plantingen) eraf is ziet men de groei van de planten niet veel verder afnemen. De dieven bovenin zijn ondanks het slechte weer van de afgelopen weken op sommige bedrijven weer flink aan het groeien, vooral bij de groeikrachtige rassen zoals Radiance ziet men dit duidelijk, haal deze alsnog weg, zeker als de planten nog enkele weken moeten blijven staan. Dit is overigens wel een mooi signaalblad voor de eventueel aanwezige witte vlieg. Ook de toename van de laatste tros is bij dit soort rassen bij de afname van de plantbelasting nog groot. 

Magnesiumgebrek planten nemen niet verder toe. De planten die wel een gebrek hebben ziet men flink vergelen en verbrand blad tonen. De vruchten groeien bij deze planten ook onvoldoende uit. De kwaliteit van deze vruchten (te wit en glazig) zullen na het afrijpen ook beduidend minder van kwaliteit zijn.

Echter kan men over het algemeen stellen dat er bij alle plantingen en rassen nog zowat twee tot drie trossen aan de plant hangen. De tweede tros van boven is op sommige plaatsen ook al iets aan het kleuren, het tijdstip van het afrijpen van de vruchten nadert snel. Andere jaren waren we rond deze datum al bezig met het afrijpen van de vruchten, dit jaar zien we dat dit allemaal iets later gebeurt. Om een goede kwaliteit te blijven oogsten is het raadzaam om het afrijpen te beginnen als de ena laatste tros al aan het kleuren is, in principe hangen er dan nog twee trossen aan de plant. De vruchten van de laatste tros (die volop in het licht hangt) is op de meeste bedrijven voldoende grof.
Wel komen we grote verschillen tegen in grofheid c.q. uitgroei van de vruchten op de laatste tros. De trossen waar men 7 vruchten heeft aangehouden zijn zoals te verwachten niet allemaal 100% gelukt. Vooral het weer van de laatste weken en het late tijdstip van de eerste oogst heeft hier veel invloed op gehad.

Verder zijn de verschillen onderling tussen de planten erg groot. Planten die sterk groen staan hebben flinke grove tomaten op de laatste trossen terwijl er ook planten tussen staan die veel minder kilo’s aan de plant hebben hangen.

Op bovenstaande foto’s zien we een goede gelijkmatige tros met 7 vruchten en een plant met nog veel kilo’s aan de plant, het is nog te vroeg om het afrijpen te starten.

Sturen van het klimaat en zeker instellen van temperaturen en minimumbuis is dit jaar compleet afwijkend ten opzichte van andere jaren en wat gewenst is.

De energieprijzen zijn dusdanig hoog dat de kosten van de energie per m2 in de hand gehouden moeten worden. Nu zijn de minimumbuizen, scherm instellingen, ingestelde stooktemperaturen afhankelijk van de kosten in plaats van wat nodig is om de maximale kilo productie te pakken en zeker om een goede kwaliteit te oogsten.

Nu de plantbelasting flink aan het afnemen is zou men in principe de temperaturen kunnen verhogen om de laatste tros te laten zwellen. Bij de huidige energie perikelen is men in de praktijk meer bezig om later te beginnen met afrijpen zodat de vrucht toename verder kan stijgen en men uitgaat van meer productie. Op veel bedrijven hoort men nu dat men de komkommers toch later gaat planten waardoor er ook minder tijdsdruk is om snel te eindigen met de tomaten teelt. Zitten we in de fase van het afrijpen dan is het normaal dat men de temperatuur naar minimaal 18,5-19 graden zet zodat dat de vruchten voldoende snel gaan afrijpen. Men gaat dan uit van 17-21 dagen afhankelijk van hoeveel trossen er nog aan de plant hangen. Dit jaar zal men deze temperaturen niet meer willen en gaan realiseren.

Met lagere temperaturen dit traject beginnen heeft tot consequentie dat men verschillende dagen bij het afrijpen moet optellen. Alles is afhankelijk van de temperaturen die men realiseert en de hoeveelheid gas die men gebruikt. Tracht wel de temperaturen tijdig iets te gaan verhogen zodat het proces van afrijpen ondanks de lagere temperaturen flink opgang komt. Ook hier geldt de eerste klap is een daalder waard. Wil men nog minimaal 4-5 weken doorgaan met de teelt dan moet men opletten met te vroeg de temperatuur te hoog te realiseren. Als men de temperatuur gaat verhogen in de laatste fase dan ook het groeinet gaan gebruiken, zorg ervoor dat de vruchten bovenin niet te koud worden.

De kwaliteit die tot nu toe geoogst is, is bij alle rassen redelijk te noemen, de kroontjes van de eerste tros zijn door snelle veroudering van het blad hier en daar een punt van discussie geweest bij de keuring. De tomaten gaan redelijk snel na het oogsten naar de handel (de prijzen zijn momenteel ook goed) wat de houdbaarheid alleen maar ten goede komt. Ga geen tomaten bewaren door ze in de schuur te laten staan.

Doch zijn er door de weinig energie die er ingestopt is in de teelt best wel zaken om zich zorgen over te maken. Er is veel meer geschermd dan voorgaande jaren en daardoor ook meer vocht en het energie verbruik door minimumbuis is zeer minimaal of zelfs helemaal nul geweest.

Verder ziet men veel gewasveroudering onderin, de productie van ethyleen door plant en rijpe vruchten werkt negatief op de kroontjes. Als men dan ook nog weinig energie verbruikt en te vochtig teelt dat geeft dit problemen met de kwaliteit. De vruchten zullen door het koude telen hier ook in het handelskanaal effect van ondervinden. Zeker als men de teelten zoals sommige in de praktijk willen doortrekken tot eind januari, tracht dan maximaal actief te telen, houdt er voldoende raamstand in bij het huidig weertype (> 5 graden dag). Ga niet met volledig gesloten ramen telen zolang men niet met afrijpen van vruchten bezig is.

Nog enkele aandachtpunten;

• Nu naar de eindfase toe eventueel de groeibuis gebruiken in de nanacht en ochtenduren als de temperaturen weer lager gaan worden.
• De etmaal temperaturen gaan verhogen, streef in de nacht niet meer < 14,5-15 graden. Wel afhankelijk van hoelang men nog wil doorgaan.
• Tracht de tomaten na oogst zo snel mogelijk in het handelskanaal te krijgen.
• Zo rood mogelijk trachten te oogsten.
• Ook al teelt men koud en haalt men de temperaturen niet houdt er altijd raamstand in, het AV buiten is altijd lager dan binnen, ontvochtig op deze manier het binnen klimaat.
• Tracht het gewas iets groen te houden na afrijpen, de rustige methode door er meer dagen voor uit te trekken heeft nog altijd de beste kwaliteit gegeven, Komt dit jaar dus goed uit!!!
• Zorg dat de vruchten voldoende zijn uitgegroeid bij afrijpen vruchten. Tracht pas gaan te starten met afrijpen als er nog maximaal 2 trossen aan de plant hangen.
• De watergift tijdig aanpassen als de opname van het gewas minder gaat worden. De beurten verkleinen en meer beurten geven, het substraat moet in interen qua vochtgehalte, mits geleidelijk.

Hoe lang wil men nog doorgaan met de teelt? Dit is belangrijk in welke strategie men moet bepalen of handhaven.
Gaat men hogere temperaturen realiseren dan is het te overwegen om ook meerdere beurten per dag water te geven en dan ook kleinere beurten.
Wil men nog minimaal doorgaan tot in jan/ eind jan dan strategie op grotere beurten handhaven. Dit alles is bepalend in behoud van kwaliteit.
Ga echter niet de drain hoeveelheden verhogen. Streef ernaar om in de eindfase van de teelt het vochtgehalte van het substraat geleidelijk iets te verlagen!

Witte vlieg
Hier en daar ziet men nog steeds witte vlieg. Als men de temperaturen op veel bedrijven omhoog gaat zetten kan dit nog altijd problemen geven wat betreft vuile vruchten.
De larve van de witte vlieg veroorzaakt de vuile vruchten en deze kunnen nog in vele getale aanwezig zijn, en dus nog bij de hogere temperaturen voor veel problemen zorgen.
Eventueel nog bestrijden als het probleem groter dreigt te worden.