Teeltevaluatie Herfsttomaten: 2020

De laatste tomaten van de herfstteelt 2020 zijn nu bijna allemaal geoogst. Wat betreft de prijsontwikkeling en productie was het geen al te best seizoen. Dit geldt eigenlijk voor alle type tomaten die er geplant zijn, maar zeker voor de grove tomaten zoals Speedella en het middensegment.

Ook dit jaar zien weer grote verschillen tussen de planten. De ene partij is te generatief en de andere partij is weer iets te vegetatief. De plantdata en weersomstandigheden zijn hier medebepalend in. Zoals we de laatste jaren gewend zijn, hebben we ook dit jaar weer tropische temperaturen gehad.
Bij de start van de opkweek in de eerste weken van augustus waren de temperaturen in sommige delen van het land boven de 35 graden. Zulke opstandigheden zijn vaak funest voor een goede trosopbouw. 

De trosopbouw was dit jaar, desondanks de omstandigheden, beduidend beter ten opzichte van de afgelopen jaren.

• De tros was goed geschakeld, geen te vegetatieve trossen.
• We hebben veel minder blaadjes op de tros gezien.
• Trossen met drie of vier vruchten waren zeldzaam
• We hebben dit jaar ook veel minder bonken gezien.

Dit antwoord moeten we zoeken in de opkweek. We hebben dan wel extreem weer gehad, maar dit viel in de eerste een of twee weken van de opkweek. Daarna werden de temperaturen veel gematigder en was er voldoende licht. Hoge luchtvochtigheden in de buitenlucht zijn vaak normaal in deze periode van het jaar. Nu was het binnen vaak schraal door de droogte buiten. Het AV was buiten vaak laag in deze periode.

De eerste planten zijn begin september geplant met als doel 6 trossen. De grootste oppervlaktes zijn vanaf 6-7 september geplant. Enkele bedrijven hebben ongeveer 15-17 sept geplant en zijn soms langer doorgegaan tot zelfs eind jan. Ook dit jaar zien we dat het bij de late plandata soms moeilijk is om voldoende productie te maken en goed uitgegroeide vruchten te krijgen op de laatste tros. De late telers zullen misschien overwegen om in 2021 enkele dagen eerder te planten.

Vanaf de start van de teelt groeide de plant vaak vooruitstrevend weg. De weersomstandigheden waren van september tot ongeveer half oktober zeer goed te noemen. Daarna viel de hoeveelheid straling tegen. We hebben weer minder licht gehad dan in 2019 en dit was al veel slechter dan het productie topjaar in 2018.

• Zoals al benoemd is de straling later in het seizoen minder geweest. De totaal productie is op de meeste bedrijven dan ook iets tegen gevallen. Wat opviel was dat de eerste twee trossen vaak minder grof waren, terwijl dit normaal de grofste vruchten moeten zijn. Daarbij was de productie en uitgroei van tros drie en vier weer zeer goed.
• Op de bedrijven met plantdata van 5 en tot 9/10 sept waar vijf trossen aangehouden zijn, zien we dat de productie is tegengevallen. Het rendement van de vijfde trossenteelt is dan ook vaak te laag. Men moest langer doorgaan met de teelt om toch voldoende uitgegroeide vruchten te krijgen.
• De flinke prijsstijgingen in januari zien we de laatste jaren ook niet meer.
• Magnesiumgebrek bij Speedella hebben we dit jaar maar op kleine schaal gezien. De zwakkere planten die laten het wel zien vanaf de start van de teelt. Goed uitselecteren blijft belangrijk! Vaak zijn het ook de planten die te los zijn aangebonden en daarom flink doorhangen.  Het blijft zaak om de planten strak naar boven te leiden.
• Op enkele bedrijven zijn er één of twee trossen op zeven vruchten gesnoeid. Dit is niet altijd succesvol geweest. Het blijft ieder jaar een discussie punt over hoeveel vruchten per tros het beste is. Ook voor de komende jaren zal dit altijd een overweging blijven bij de sterke trossen en de vroege plantingen. Bij de grofste tomaten, zoals Speedella, moet men zich toch afvragen of de hogere productie potentie wel veel voordelen heeft, ten opzichte van een hoger risico op mindere kwaliteit door de slechte uitgroei van de puntvrucht bij sommige trossen.
• Vaak zijn er discussies over de gevoeligheid van losse vruchten bij Speedella. Dit jaar hebben we gezien dat deze problemen er beduidend minder zijn geweest. Ligt het aan de mindere grofheid op de eerste trossen waardoor deze minder of niet worden afgeduwd? Of ligt het aan de generatieve sturing in de startfase in combinatie met het goede weer?
  Het blijft moeilijk hier een antwoord op te krijgen. Verschil in gevoeligheid speelt zeker mee maar met voeding (Ec, Borium) en actief telen komen we een heel eind.
  Voldoende energie in de plant stoppen zal zeker helpen om dit probleem te minimaliseren.

De kwaliteit is dit jaar gewoon goed geweest. We zijn weinig problemen tegengekomen in de praktijk. Bij de teelten die doorgaan tot ver in januari in combinatie met het afrijpen van de vruchten, zien we iets meer kwaliteitsproblemen. Het blijft belangrijk voor de kwaliteit, dat de vruchten van de laatste trossen goed zijn uitgroeit.

Vaak zien we ook dat er geteeld wordt met te lage kastemperaturen met te weinig buisinvloed. De gewassen openhouden door een blaadje weg te plukken is bij de meeste gewassen nodig om de kroontjes groen te houden.

De oppervlakte herfstteelttomaten is de afgelopen jaren flink afgenomen. Het rendement van de teelt is dit jaar minimaal geweest, terwijl de herfstkomkommer teelt goed is geweest. Hier en daar zijn er wat discussies over het doorgaan met dezelfde oppervlaktes voor tomaat. Veel veranderingen verwachten we echter niet.

De verwachting is dat de plantdatums van na 15-17 september wel zullen afnemen, waarschijnlijk gaan deze enkele dagen naar voren.

Afgelopen jaar is het middensegment (130-140 gram) iets toegenomen. De hoogste kilogram productie/m2 met een mooie kwaliteit, die met grove trostomaten, zoals Speedella, gehaald worden zal echter nog het belangrijkste blijven.

Het afgelopen jaar hebben we enkele nieuwe rassen beproefd in de herfstteelt.

• DRTH0035; heeft een mooie kleur, een mooie trosvorm met een goede productie.
• Radiance; heeft een behoorlijke vegetatieve ontwikkeling, wat langere trossen met goede groene delen. Radiance moet generatief gestuurd worden.

• DRTH1027; heeft een goede houdbaarheid en grove vruchten.
• Marinice; vraagt om een generatieve sturing, heeft een tragere kleuring, een hoge productie, een korte plant en is iets gevoeliger voor bonkvruchten.