Teelttip komkommer | week 12 - 2023

Maart roert zijn staart, en dat is duidelijk te merken. Zonnige dagen en onbestemd weer wisselen elkaar af, in Nederland én in het zuiden van Europa. Met in name Oostenrijk, Zwitserland en Tsjechië is er sprake van zo’n 20% minder licht dan vorig jaar. Dit betekent dat de gewassen het minder naar hun zin hebben en producties wat achterblijven.

Teelten
Ondanks het weer staan de teelten er redelijk bij. Van lieverlee staan alle daarvoor bedoelde kassen weer vol met komkommers. Zelfs meer dan vorig seizoen vanwege overstappende telers van paprika en tomaat, al dan niet gedwongen door virusdruk. In de wandelgangen worden getallen genoemd van 50 tot 60 ha meer. Hopelijk blijft de balans tussen vraag en aanbod in evenwicht.

Latere plantingen groeien wat makkelijker weg en zijn sneller in productie, met meteen een hogere plantbelasting. Stem de plantbelasting af op de hoeveelheid licht. Met donker weer in het vooruitzicht is een stamvruchtje minder realistisch, en in het geval van hoge draad is het een optie om 2 oksels te dunnen in plaats van om en om. Een andere optie is wat lichter oogsten, al leveren de kleinere sorteringen momenteel niet veel geld op. Zeker voor de hoge draadteelten geldt: nu teveel belasten creëert zwakte, met kans op abortie en onbalans richting de zomer.

Klimaat
Het etmaal hoort altijd afhankelijk te zijn van het licht. Bij weinig licht (200 Joules) is dat rond de 19,1 graden∞ etmaal en bij een lichte dag (1.300 Joules) mag het oplopen tot 21 tot 21,5 graden∞, afhankelijk van een traditionele of hoge draadteelt. Zorg ervoor dat de basis altijd normaal is en maak invloeden op basis van licht.

Een komkommergewas houdt niet van etmalen >23 graden. Met een goede vochthuishouding in de kas is het minder erg, maar probeer te hoge etmalen te voorkomen. Als het buiten warmer wordt, moet de luchtlijn wat dichter naar de stooklijn gebracht worden. Vroege plantingen hebben de luchting vaak wat hoger staan, maar voorkom een te snelle temperatuurstijging in de morgen. Bijvoorbeeld door aan het eind van de middag de ramen wat te knijpen door de luchtlijn wat weg te laten lopen. In deze periode maak je snelheid op de vruchtontwikkeling.

Energie
De gasprijzen blijven dalen, maar voorzichtigheid is geboden. Want waar de temperatuur de voorgaande jaren rond deze tijd wat hoger lag, werkt het weer nu niet echt mee. Dit betekent dat er niet teveel minimumbuis ingezet hoeft te worden, want met deze koude nachten is er altijd wel voldoende buis. Probeer het vocht niet uit de kas te stoken, maar het eerst af te luchten via de ramen met een gesloten doek. Als dat niet genoeg, kan het helpen om een kiertje te trekken in het doek of de minimumbuis te verhogen op vocht. Meestal gaat dit vanzelf met een kiertje in het scherm en raam. Is er een (dubbele) groeibuis aanwezig? Stel die dan in als primair net zodra de kop goed voorbij de groeibuis is.

Schermen en AC Folie
Het AC-folie heeft zijn langste tijd gehad. Het kan eruit, of zorg in ieder geval voor grote kieren of gaten. Als de kieren erg groot zijn, kan de folie beter weggehaald worden. Een gewas onder scherm/folie is altijd ongelijker. Het beweegbare scherm is nog wel nodig in deze periode. Probeer het scherm een paar uur per dag te openen, zeker in de wat oudere teelten. Ondanks het donkere weer, komt een instraling van 200 tot 300 Watt voor. Dat staat gelijk aan een buis van 40 tot 45 graden.

Scherm sluiten op straling: in het zuiden van Duitsland en de Alpenlanden loopt de straling al op naar 800+ Watt op een mooie dag. Ook in Nederland zien we al hoge pieken. Een komkommerplant is een tropische schaduwplant en houdt niet van veel straling. Sluit daarom het doek voor 70 tot 80% met een instraling van >700 tot 750 Watt. Dit is afhankelijk van de gewasstand, want bij een net geplant gewas moet dit veel lager zijn. In geval van twee schermen kan het eerste scherm op 70% en het tweede op 20-30%. Hiermee voorkom je dat planten onder de kier slap gaan staan.

Watergift
Afhankelijk van het teeltmedium: start 2 uur na zon op en stop 2 tot 3 uur voor zon onder op steenwol. Op perlite en kokos mag dit 1,5 uur na zon op zijn tot 1,5 tot 2 uur voor zon onder.

Laat de watergift afhangen van de teeltfase. Een vol producerend gewas heeft al snel 2,5 tot 3,0 ml/Joule nodig, oftewel 25 tot 35% drain. Voor een net geplant gewas is 0,5 -1,0 ml/Joule voldoende. Probeer in 3 tot 5 grotere beurten in de morgen op niveau te zijn en ga daarna door op de dag met kleinere beurten. Streef ernaar om ongeveer 4 uur na zon op de eerste drain te realiseren, dus anderhalf tot 2 uur na de eerste beurt.

In maart en april kan de zon aan het einde van de middag sterk doorkomen. Speel daarop in door de minimum en maximum rusttijd tussen twee beurten goed in te stellen en op lichtsom te starten. Bij 200 Joules na de laatste beurt kan de intering te groot zijn. Een komkommergewas/mat mag maximaal 15% interen in de nacht. Voor het afnemen van een watermonster voor drainwateranalyse is de lunchtijd het meest geschikt. Rond die tijd geeft het het beste beeld weer van de voeding. Streef een EC van 3,0 tot 3,5 na in de mat en drain.

CO2
CO2 is belangrijk voor de groei. Wel of geen CO2 kan 10 tot 25% productie schelen, zeker in een periode dat er niet veel gelucht wordt. Vanwege de lagere buitentemperaturen gaan de ramen niet veel of helemaal niet open. Een goed verdampend gewas verbruikt veel CO2, waardoor de waarden in de kas snel zakken. De huidige energieprijzen brengen een voorzichtige stook met zich mee. Toch is het is raadzaam om de CO2-waarden in de kas niet onder de buitenwaarden te laten komen. Probeer minimaal 350 ppm aan te houden in de kas. Over enkele weken, met de ramen een beetje geopend, zakken de waarden niet zo snel meer.

WKK-gebruikers die in de piekuren draaien, hebben nu al snel een probleem midden op de dag. Als er geen alternatieven zijn, accepteer dan dat de waarden te laag zijn óf blaasbuitenlucht in de CO2-slangen. De maximale CO2 is afhankelijk van de teeltfase. Bij een producerend gewas is dat CO2 800 ppm en bij een wat jonger gewas 500 tot 700 ppm.

Problemen
Problemen zijn er nog niet veel, maar door het luchten op mooie dagen neemt de kans wat toe. Blijf goed controleren! Met het huidige weer en bijhorende ventilatie zijn er meer vochtschommelingen en komen meeldauw en mycosphaerrella weer om de hoek kijken. Er aantal middelen werkt preventief goed, zelfs zonder wachttijd. Maar let vooral op het vochtniveau in de kas en stuur daarop. Bij langdurige hoge vochtniveaus, is de kans op armoe groot. Door tijdig nieuwe biologische bestrijders in te zetten, blijft de populatie op niveau.

Watergift
Afhankelijk van het teeltmedium, is het aan te raden om 2 uur na zon op te starten en 2 tot 3 uur voor zon onder op steenwol te stoppen. Op perlite en kokos mag dit 1,5 uur na zon op zijn tot 1,5 tot 2 uur voor zon onder.

De watergift is afhankelijk van de teeltfase. Een vol producerend gewas heeft circa 2,5 tot 3,0 ml/Joule nodig, oftewel 25% tot 35% drain. Bij een net geplant gewas is dat 0,5 tot 1,0 ml/Joule.

Probeer in 3 tot 5 grotere beurten in de morgen op niveau te zijn en ga daarna door op de dag met kleinere beurten. Ongeveer 4 uur na zon op kan de eerste drain gerealiseerd worden. Dit is 1,5 tot 2 uur na de eerste beurt. Neem een watermonster voor drainwateranalyse altijd rond lunchtijd, dat geeft het beste beeld weer van de voeding. Streef een EC na van 3,0 tot 3,5 in de mat en drain.

CO2
In deze tijd van het jaar is CO2 heel onbelangrijk. Vanwege de lagere buitentemperaturen gaan de ramen niet veel of helemaal niet open. Een goed verdampend gewas zal veel CO2 gebruiken, waardoor de waarden in de kas snel zakken. Met de voorzichtige stook door de hoge energieprijzen, is het raadzaam om de CO2-waarden in de kas niet onder de buitenwaarden te laten komen. Probeer minimaal 350 ppm te houden in de kas. Over enkele weken wordt het wat makkelijker, met de ramen een beetje geopend zakken de waarden niet zo snel meer.

WKK-gebruikers die in de piekuren draaien, hebben midden op de dag al snel een probleem. Bij geen alternatieven zijn er twee mogelijkheden: accepteren dat de waarden te laag zijn óf buitenlucht in de CO2-slangen blazen. De maximale CO2 is bij een producerend gewas 800 ppm en een wat jonger gewas 500-700 ppm.

Gewasbescherming
Probeer problemen met luis en ander ongedierte te voorkomen door regelmatig te scouten, maar ook preventief te behandelen. De bio-adviseur kan helpen met een plan. Door er op tijd bij te zijn, kan veel narigheid voorkomen worden. Qua schimmels is het vooral belangrijk om de vochtbalans op peil te houden. Vermijd VD < 1,5 in de kas. Een half uurtje is geen probleem, maar het mag geen uren duren. Last van meeldauw? Reageer op tijd om erger te voorkomen.